12 vragen over de noodpil

INFO
Gepost op: 
09/08/2016
12 vragen over de noodpil

Vrijen is geen exacte wetenschap en soms loopt het dan ook niet helemaal zoals je het had gepland. Dat is helemaal niks om je over te schamen. Ongeveer 30 procent van de vrouwen heeft minimaal één keer per jaar onbeschermde seks. Voor dergelijke noodgevallen is er de morning-afterpil of noodpil. Vele vrouwen weten dat ze bestaat maar uit onderzoek blijkt dat we vaak niet zo goed geïnformeerd zijn over hoe ze werkt en wanneer je ze moet gebruiken. 

1. Hoe werkt de noodpil?

De noodpil bevat progestageen, een kunstmatig hormoon dat de eisprong uitstelt of voorkomt dat het eitje bevrucht wordt of zich in de baarmoeder kan innestelen. In tegenstelling tot de abortuspil heeft de noodpil na de eisprong geen invloed meer.

2. Wanneer moet je de noodpil gebruiken?

Als je na het vrijen denkt dat je mogelijks ongewild zwanger bent. Daar kunnen verschillende oorzaken voor zijn: je hebt zonder anticonceptie gevreeën, het condoom scheurde of gleed af, je vergat één of meerdere keren de pil te nemen in week 1, je startte een dag te laat met de nieuwe pilstrip of je verving de anticonceptiepleister of vaginale ring niet op tijd. Ook braken, hevige diarree of het gebruik van antibiotica, bepaalde geneesmiddelen of sommige plantaardige producten zoals Sint-Janskruid kunnen de werking van de pil onbetrouwbaarder maken. Als er geen sperma of voorvocht vrijkwam in de vagina, heeft het geen zin om een noodpil te gebruiken. 

3. Bestaan er verschillende types noodpil?

De noodpil kun je onderverdelen in twee groepen. Het oudste en meest gebruikt type bevat levonorgestrel. Deze noodpil moet je ten laatste 72 uur na het onbeschermd vrijen innemen en bij voorkeur binnen de 12 uur. De meest recente noodpil wordt gemaakt op basis van ulipristalacetaat en moet je binnen de 120 uur nemen. Die laatste is meer doeltreffend omdat ze ook werkzaam is wanneer de eisprong bijna moet plaatsvinden, het kritieke moment om zwanger te worden dus.

4. Moet je de noodpil of morning-afterpil steeds de volgende ochtend nemen?

Neen, ook al doet de naam het tegendeel vermoeden. Toch werkt de pil een pak doeltreffender als je ze zo snel mogelijk na het onbeschermd seksueel contact neemt. Binnen de 72 uur kun je kiezen welk product je neemt, erna moet je de nieuwste generatie noodpil nemen. Als je binnen de drie uur na de inname van de noodpil moet braken, moet je een nieuwe nemen. 

5. Kan je meer dan één keer een noodpil nemen?

Dat kan, maar je beperkt het best zo veel mogelijk. Enkel bij noodsituaties dus. Laat je door je arts en/of apotheker adviseren over een geschikt en betrouwbaar voorbehoedmiddel. 

6. Heb je een voorschrift nodig?

Elk type noodpil kun je zonder doktersvoorschrift bij je apotheker verkrijgen. Spreek hem of haar ook gerust aan om je situatie uit te leggen. Maak je geen zorgen, je bent heus niet de enige die de pil eens vergat te nemen of onbeschermd heeft gevreeën. De apotheker zoekt samen met jou naar de beste oplossing.

7. Is er een alternatief voor de noodpil?

Nog betrouwbaarder dan de noodpil is het (nood)spiraaltje. Deze kan tot zeven dagen na het seksueel contact door de arts in de baarmoeder worden geplaatst waardoor zo goed als elke zwangerschap wordt voorkomen. Zo’n spiraaltje kan vijf jaar blijven zitten en biedt dus langdurige bescherming. Maar je kan het ook al vroeger laten wegnemen en vervangen door een ander voorbehoedsmiddel. 

8. Biedt de noodpil bescherming tegen soa’s?

Neen, ze is enkel geschikt om een ongewenste zwangerschap te voorkomen. Om seksueel overdraagbare aandoeningen zoals herpes, bepaalde infecties, baarmoederhalskanker of aids te voorkomen, biedt enkel het condoom afdoende bescherming. Neem ook een aantal hygiëneregels in acht zoals je regelmatig intiem wassen, urineren na het vrijen en je handen wassen voor of na het seksueel contact. Tegen het papillomavirus dat baarmoederhalskanker kan veroorzaken, kun je je laten vaccineren. In Vlaanderen kunnen alle meisjes die in het eerste jaar secundair onderwijs zitten of twaalf jaar oud zijn, zich gratis laten vaccineren. Ook als volwassen vrouw kun je je nog laten vaccineren, maar dan best voor het eerste seksueel contact.

9. Heeft de noodpil bijwerkingen?

Er kunnen inderdaad wel een paar neveneffecten optreden die meestal binnen de twee dagen verdwijnen. Vaak gaat het over maag-darmklachten, misselijkheid, buikpijn, hoofdpijn, vermoeidheid, braken of duizeligheid. Ook de borsten kunnen wat gevoeliger zijn en de noodpil kan er voor zorgen dat de volgende menstruatie wat te vroeg of juist te laat komt. Als ze langer dan vijf dagen uitblijft, doe je best een zwangerschapstest. 

10. Is de noodpil betrouwbaar?

Ja, al blijft er altijd een risico dat je alsnog zwanger wordt. Maar als je de pil correct en binnen de 24 uur neemt, heb je 2,4 tot 6 keer minder kans op een zwangerschap, afhankelijk van het type noodpil. De nieuwste generatie is het betrouwbaarst, maar ook iets duurder. 

11. Is de noodpil betrouwbaar als anticonceptie?

Neen. De noodpil is – zoals de naam al doet vermoeden - enkel geschikt voor noodsituaties. Een goed gebruikt en doeltreffend anticonceptiemiddel biedt nog steeds de beste bescherming tegen een ongewenste zwangerschap. De noodpil biedt ook geen bescherming bij een volgende seksuele betrekking. Ook dan moet je dus nog steeds een condoom gebruiken.

12. Wijzen bloedingen op een goede werking van de noodpil?

Neen. Bloedingen zijn mogelijk maar vertellen je niets over de doeltreffendheid van de noodpil. Daarvoor moet je wachten tot de effectieve menstruatie. Als die wegblijven, voer je best een zwangerschapstest uit.